Dolazak rukovodstva američke kompanije AAFS Infrastructure and Energy LLC u Sarajevo ponovo je otvorio pitanje realizacije projekta Južne plinske interkonekcije, jednog od strateški najvažnijih energetskih projekata za Bosnu i Hercegovinu. Sastanci s najvišim političkim zvaničnicima, uključujući ministra vanjskih poslova BiH Elmedina Konakovića i predsjednika HDZ-a BiH Dragana Čovića, ukazali su na intenziviranje aktivnosti oko ovog projekta, ali i na niz otvorenih pitanja – prije svega o pozadini investitora i ulozi domaćih aktera.
Rukovodstvo s jakim političkim vezama u SAD-u
AAFS Infrastructure and Energy LLC je američka privatna kompanija registrovana 24. novembra prošle godine u saveznoj državi Wyoming. Već dan nakon registracije, Vladi Federacije BiH upućeno je pismo namjere u kojem kompanija iskazuje interes za izgradnju Južne plinske interkonekcije.
Iako je riječ o novoosnovanoj firmi bez javno poznatih ranijih infrastrukturnih projekata, iz diplomatskih i političkih krugova u BiH poručuje se da osnivanje posebne projektne kompanije za velike energetske projekte nije neuobičajena praksa, naročito kada se radi o međunarodnim ulaganjima.
AAFS se profilira kao potencijalni graditelj i dugoročni upravljač plinovoda, uz mogućnost koncesije u trajanju od 30 do 50 godina.
Na čelu AAFS-a nalaze se Joseph Flynn, predsjednik kompanije i Jesse Binnall, potpredsjednik. Obojica su poznati po bliskim vezama s krugovima američkog predsjednika Donalda Trumpa.
Joseph Flynn je brat Michaela Flynna, bivšeg savjetnika za nacionalnu sigurnost SAD-a, koji je posljednjih godina bio predmet pažnje i u Bosni i Hercegovini zbog angažmana kao lobista Republike Srpske u Washingtonu. Michael Flynn je, prema američkim registrima, primao značajna sredstva za savjetovanje vlasti RS-a, uključujući aktivnosti usmjerene ka ublažavanju američkih sankcija Miloradu Dodiku.
S druge strane, Jesse Binnall je javnosti poznat kao bivši lični advokat Donalda Trumpa, te član pravnog tima koji je zastupao Michaela Flynna u sudskim postupcima u SAD-u.
Šta AAFS nudi Bosni i Hercegovini
Prema javno dostupnim informacijama i porukama koje su prenijeli američki diplomatski izvori, AAFS projekt vidi kao strateški energetski iskorak koji bi Bosni i Hercegovini omogućio pristup alternativnim izvorima plina, uključujući američki LNG preko hrvatske infrastrukture.
Tokom sastanaka u Sarajevu naglašena je potreba za brzim iskoracima u energetskom sektoru, uz poštivanje visokih tehničkih i regulatornih standarda, ali i političkih zahtjeva, uključujući interese sva tri konstitutivna naroda u BiH.
Amer Bekan – domaći partner i veza s investitorima
Posebnu pažnju izazvalo je prisustvo Amera Bekana na sastancima između predstavnika AAFS-a i bh. političara. Iako njegova zvanična uloga u projektu Južne interkonekcije još nije formalno potvrđena, jasno je da se pojavljuje kao ključna veza između američkog investitora i domaćih institucija.
Bekan je magistar ekonomskih nauka i izvršni direktor Karimpol Group za Bosnu i Hercegovinu, Srbiju i Hrvatsku. Riječ je o međunarodnoj investicijskoj grupaciji koja posluje u osam evropskih zemalja i važi za jednog od najvećih stranih investitora u Pragu. Karimpol je, između ostalog, investitor u izgradnju najviše zgrade u Varšavi, projekta vrijednog oko 120 miliona eura.
Amer Bekan je domaćoj javnosti poznat i po političkom angažmanu. Godine 2016. bio je kandidat za načelnika sarajevske Općine Centar, kao tadašnji predsjednik Prve stranke, ali je ostvario skroman izborni rezultat.
U poslovnom smislu, Bekan i Karimpol se vežu i za propali projekat Airport Center Sarajevo, ambiciozni tržni centar planiran u blizini sarajevskog aerodroma, koji je najavljen još početkom prošle decenije kao zajednička investicija Karimpol Grupe i međunarodnih partnera. Projekat, međutim, nikada nije realizovan, uglavnom zbog finansijskih i tržišnih prepreka.
Lobiranje i moguća uloga u Južnoj interkonekciji
Bekan se posljednjih godina profilirao kao lobista za strana ulaganja u Bosni i Hercegovini, te je radio kao investicioni savjetnik za više vlada i institucija. Prema dostupnim podacima, on je još ranije u BiH registrovao firmu pod nazivom AAFS, čija je djelatnost povezana s trgovinom energentima, što dodatno ukazuje na njegov dugoročniji interes za energetski sektor.
Upravo zbog toga, njegovo prisustvo uz delegaciju američke kompanije AAFS Infrastructure and Energy LLC tumači se kao znak da bi mogao imati ulogu lokalnog partnera ili posrednika u realizaciji Južne plinske interkonekcije.
(Akta.ba)